Hà Nội 27 °C
TP Hồ Chí Minh 30 °C
Hải Phòng 27 °C
Đà Nẵng 27 °C
Yên Bái 26 °C
  • Hà Nội Hà Nội 27°C
  • TP Hồ Chí Minh Hà Nội 30°C
  • Hải Phòng Hà Nội 27°C
  • Đà Nẵng Hà Nội 27°C
  • Yên Bái Hà Nội 26°C

Mai táng người thân trên "đất nhà": Đang thiếu chế tài xử lý?

Pháp luật hình sự
14/04/2016 16:18
Bùi Đức Độ
aa
Mai táng ông bà, cha mẹ ngay gần nhà để con cháu gần gũi, chăm sóc nhang khói đã trở thành tập quán lâu đời của không ít người dân Nam Bộ.


Tin nên đọc

Ảnh minh họa.
Ảnh minh họa.

Tuy nhiên, trong khi cư dân xung quanh rất bức xúc thì chính quyền vẫn “ngại” xử lý, đành phải chấp nhận sống chung với mồ mả. Vậy đâu là biện pháp để thay đổi tập quán lạc hậu này?

Sợ hãi khi ở chung với mồ mả

Phản ánh về tập quán chôn cất người thân trên “đất nhà”, anh Dương Minh Châu (huyện Gò Quao, tỉnh Kiên Giang) cho biết: Năm 1995, tôi và anh T cùng chuyển nhượng hai thửa đất thổ cư, mỗi thửa 300m2 nằm kề nhau ở ven quốc lộ 61.

Khi tôi về đây cất nhà ở, xung quanh chưa hề có mồ mả, nhưng sau này những người hàng xóm mất được chôn cất ngay trên “đất nhà” ngày càng nhiều nên khu dân cư của chúng tôi người sống ở xen lẫn người chết.

Gần đây, gia đình anh T chuyển về Bảo Lộc sinh sống nên nhượng lại phần đất của mình cho anh P ở thành phố Rạch Giá. Anh P dự định, sau khi hoàn tất thủ tục sang tên chủ quyền sẽ xây hàng rào để làm khu lăng mộ của dòng họ mình.

Dự định này đã gây nên nỗi ám ảnh, sợ hãi ảnh hưởng đến sức khỏe, môi trường và tâm sinh lý cho những nhà xung quanh. Vậy, trước yêu cầu của tôi, chính quyền địa phương phải làm gì để anh P từ bỏ ý định làm khu lăng mộ này?

Người trong cuộc như ông Nguyễn Văn Bảy (huyện Hòn Đất, tỉnh Kiên Giang) thì hỏi cơ quan tài nguyên, môi trường: “Gia đình tôi được Nhà nước giao 120m2 đất ở trong khu dân cư thu nhập thấp.

Nay chúng tôi tuổi cao, sức yếu lại không có tiền mua đất trong nghĩa trang để lo hậu sự sau này thì có được mai táng trên đất của mình không?”. Pháp luật về đất đai qua các thời kỳ đều nghiêm cấm hành vi sử dụng đất không đúng mục đích.

Tuy nhiên, từ trước đến nay ở rất nhiều nơi, chủ yếu là vùng nông thôn hoặc vùng ven thành thị đã hình thành một tập quán là chôn cất, xây mồ mả người thân ngay trong sân, trong vườn nhà, mà nguyên nhân do nhiều địa phương chưa dành quỹ đất làm nghĩa địa chung, chưa làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục hay còn ngại va chạm, sợ “vi phạm đạo đức” vì “nghĩa tử là nghĩa tận”… nên có biết cũng làm ngơ không xử lý, mà xử lý cũng khó, khiến cư dân xung quanh rất bức xúc.

Nghiêm cấm nhưng thiếu chế tài xử lý

Nhà nước nghiêm cấm “sử dụng đất không đúng mục đích” và “Nghiêm cấm việc lập nghĩa trang, nghĩa địa trái với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt” (khoản 3 Điều 12, khoản 3 Điều 162 Luật Đất đai năm 2013), đồng thời quy định khu mai táng, hỏa táng phải bảo đảm các yêu cầu: Phù hợp với quy hoạch; có vị trí, khoảng cách đáp ứng yêu cầu về vệ sinh môi trường, cảnh quan khu dân cư; không gây ô nhiễm nguồn nước và môi trường xung quanh (khoản 1 Điều 84 Luật Bảo vệ môi trường 2014).

Cụ thể hơn, Nghị định 35/2008/NĐ-CP ngày 25/3/2008 về xây dựng, quản lý và sử dụng nghĩa trang, hiện vẫn còn giá trị pháp lý, cũng như Nghị định số 23/2015/NĐ - CP ngày 5/4/2016, có hiệu lực từ ngày 27/5/2016 cũng bắt buộc: Thi hài, hài cốt phải được mai táng trong các nghĩa trang với các quy trình rất chặt chẽ về vệ sinh hoặc phải được hỏa táng tại các nhà hỏa táng đáp ứng đủ các điều kiện quy định; các nghĩa trang và các phần mộ riêng lẻ phải di chuyển khi gây ô nhiễm môi trường, cảnh quan nghiêm trọng mà không có khả năng khắc phục, ảnh hưởng đến môi trường sống của cộng đồng, không phù hợp với quy hoạch xây dựng được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

Quy định thì rõ ràng nhưng hệ thống chế tài xử lý lại chưa thật đầy đủ. Có chăng, tại Điều 15 Nghị định số 176/2013/NĐ-CP ngày 14/11/2013 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính (XPVPHC) trong lĩnh vực y tế nhưng chỉ xử phạt đối với các hành vi: Không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ quy định của pháp luật về vệ sinh trong quàn ướp, khâm liệm, vận chuyển, bảo quản thi hài, hài cốt của người chết; vi phạm về thời gian cải táng; không bảo đảm điều kiện vệ sinh theo quy định của pháp luật đối với nhà tang lễ, nhà hỏa táng… mà không phạt hành vi chôn cất người thân ngay trong sân vườn, sát nhà dân.

Rà soát chế tài XPVPHC trong lĩnh vực có liên quan như: Nghị định số 179/2013/NĐ-CP ngày 14/11/2013 quy định XPVPHC trong lĩnh vực bảo vệ môi trường; Nghị định số 102/2014/NĐ-CP ngày 10/11/2014 về XPVPHC trong lĩnh vực đất đai; Nghị định số 121/2013/NĐ-CP XPVPHC trong lĩnh vực xây dựng cũng không điều chỉnh xử lý hành vi chôn cất người chết trên “đất nhà” hay tự ý chuyển mục đích sử dụng đất ở sang đất làm nghĩa trang của dòng họ, nên xử lý bằng pháp luật đang là một thực tế khó khăn, vướng mắc.

Vì vậy, biện pháp chủ yếu vẫn là tuyên truyền, vận động kết hợp với quy ước, hương ước làng xã, gắn với sức ép của dư luận cộng đồng dân cư trong thực hiện các tiêu chí xây dựng nông thôn mới, trong đó mỗi thôn (ấp) hoặc liên thôn cần quy hoạch đất làm nghĩa trang lâu dài để dần dần làm thay đổi tập quán lạc hậu này

bài liên quan
TP.HCM: Xử lý nghiêm cơ sở quảng cáo giảm cân không phép

TP.HCM: Xử lý nghiêm cơ sở quảng cáo giảm cân không phép

Thanh tra Sở Y tế TP.HCM vừa phát hiện và xử lý nghiêm một cơ sở quảng cáo tiêm filler, meso, giải pháp giảm cân, béo phì tại địa chỉ 242/16 đường Tây Thạnh, phường Tây Thạnh, quận Tân Phú, TP.HCM.
Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi): Cần chế tài đủ mạnh với những vi phạm trong lĩnh vực môi trường

Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi): Cần chế tài đủ mạnh với những vi phạm trong lĩnh vực môi trường

Dự kiến, tại Kỳ họp thứ 7 khai mạc vào tháng 5 tới, Quốc hội sẽ xem xét thông qua dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) (dự thảo Luật). Góp ý hoàn thiện dự thảo Luật tại Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ 5 diễn ra mới đây, một số đại biểu đề nghị Ban soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, bổ sung chế tài đủ mạnh để xử phạt nghiêm, qua đó khắc phục tình trạng xâm hại môi trường của Thủ đô.
Sở Giao thông vận tải TP.HCM đề xuất đấu thầu vớt rác trên kênh

Sở Giao thông vận tải TP.HCM đề xuất đấu thầu vớt rác trên kênh

Liên quan vụ kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè hơn một tháng không được thu gom rác do chờ ký hợp đồng, Sở Giao thông vận tải (GTVT) TP.HCM vừa đề xuất một số giải pháp giải quyết.
Hà Giang: Xử lý nhóm học sinh ném đá xe qua đường

Hà Giang: Xử lý nhóm học sinh ném đá xe qua đường

Nhóm học sinh tại một trường Trung học cơ sở ở huyện miền núi Hoàng Su Phì (Hà Giang) vừa được cơ quan chức năng mời làm việc do có hành vi ném đá xe qua đường.
Hà Tĩnh: Xử lý nhiều học sinh vi phạm trật tự an toàn giao thông

Hà Tĩnh: Xử lý nhiều học sinh vi phạm trật tự an toàn giao thông

Lực lượng chức năng phát hiện 117 trường hợp học sinh vi phạm trật tự an toàn giao thông với các lỗi: chưa đủ tuổi điều khiển xe máy điện; điều khiển xe máy điện không gắn biển số, không đội mũ bảo hiểm...
Mới nhất
Đọc nhiều
Hôm nay (19/4),  Phó Chủ tịch SHB Đỗ Quang Vinh bắt đầu mua lượng cổ phiếu đăng ký

Hôm nay (19/4), Phó Chủ tịch SHB Đỗ Quang Vinh bắt đầu mua lượng cổ phiếu đăng ký

Ông Đỗ Quang Vinh, Phó Chủ tịch SHB sẽ bắt đầu mua hơn 100 triệu cổ phiếu SHB từ ngày 19/4.
“Bắc Giang cần chuẩn bị nguồn nhân lực chip bán dẫn ngay và luôn”

“Bắc Giang cần chuẩn bị nguồn nhân lực chip bán dẫn ngay và luôn”

Đây là một trong nhiều ý kiến tâm huyết được các đại biểu đóng góp vào Hội thảo phát triển nguồn lao động trong ngành công nghiệp bán dẫn trên địa bàn tỉnh Bắc Giang diễn ra mới đây.
Ông Lê Quang Hoà được bầu giữ chức Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Hưng Yên

Ông Lê Quang Hoà được bầu giữ chức Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy Hưng Yên

Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đã bầu ông Lê Quang Hòa, Giám đốc Sở Nội vụ giữ chức Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy khóa XIX, nhiệm kỳ 2020 – 2025.
Tin bài khác
Đồng Nai: Nam sinh bị đâm trọng thương ngay trước cổng trường

Đồng Nai: Nam sinh bị đâm trọng thương ngay trước cổng trường

Sau khi tan học, em N.N.M.A bị một nhóm đối tượng có mang theo hung khí tấn công trước cổng trường THPT Tân Hòa (TP Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai).
TP.HCM: Bắt nhóm đối tượng lừa đảo qua hình thức dịch vụ giao hàng thu hộ tiền

TP.HCM: Bắt nhóm đối tượng lừa đảo qua hình thức dịch vụ giao hàng thu hộ tiền

Công an quận 11 phối hợp Phòng Kỹ thuật nghiệp vụ, Công an quận Tân Phú TP.HCM vừa bắt giữ 56 đối tượng về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua dịch vụ giao hàng có thu hộ tiền.
Triệt phá đường dây mua bán, vận chuyển trái phép ma tuý đá được nguỵ trang hết sức tinh vi

Triệt phá đường dây mua bán, vận chuyển trái phép ma tuý đá được nguỵ trang hết sức tinh vi

Lực lượng chức năng Công an TP Đà Nẵng vừa triệt phá thành công ổ nhóm mua bán, vận chuyển trái phép chất ma tuý được nguỵ trang hết sức tinh vi.
Bắc Kạn: Bắt Kế toán Ban Quản lý dự án đầu tư công trình xây dựng huyện Ba Bể

Bắc Kạn: Bắt Kế toán Ban Quản lý dự án đầu tư công trình xây dựng huyện Ba Bể

Kế toán Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng huyện Ba Bể (Bắc Kạn) đã có hành vi nâng khống giá trị các hợp đồng mua sắm trang thiết bị, sửa chữa thiết bị văn phòng để lấy tiền chi các khoản ngoài quy định nhà nước.
Bắt giữ hai đối tượng giết người, tạo hiện trường giả thành vụ tai nạn giao thông

Bắt giữ hai đối tượng giết người, tạo hiện trường giả thành vụ tai nạn giao thông

Sau khi gây ra án mạng, hai đối tượng đã đưa nạn nhân ra lề đường và tạo thành hiện trường một vụ tai nạn giao thông. Cả hai đối tượng đã bị lực lượng chức năng bắt giữ sau 6 giờ gây án.
Triệt phá đường dây vận chuyển trái phép ma túy xuyên quốc gia, thu giữ hơn 180 bánh Heroin

Triệt phá đường dây vận chuyển trái phép ma túy xuyên quốc gia, thu giữ hơn 180 bánh Heroin

Lực lượng chức năng Công an TP. HCM vừa phát hiện, triệt phá thành công đường dây vận chuyển trái phép 184 bánh ma túy từ Thành phố Hồ Chí Minh đi Đài Loan, Trung Quốc.
Cảnh báo thủ đoạn thuê, mua tài khoản ngân hàng để thực hiện hành vi lừa đảo

Cảnh báo thủ đoạn thuê, mua tài khoản ngân hàng để thực hiện hành vi lừa đảo

Công an Hà Nội khuyến cáo người dân không chia sẻ thông tin cá nhân hoặc thông tin tài khoản ngân hàng với người lạ trên không gian mạng.
Bắc Giang: Khởi tố bị can, bắt tạm giam Chủ tịch UBND thị trấn An Châu và kế toán

Bắc Giang: Khởi tố bị can, bắt tạm giam Chủ tịch UBND thị trấn An Châu và kế toán

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Sơn Động đã ra Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và thi hành Lệnh bắt bị can đối với ông Nguyễn Văn Quang và bà Vi Thị Thắm.
Hà Nội: Mổ đẻ thành công cho bé gái nghi bị xâm hại tình dục ở xã Tam Hiệp

Hà Nội: Mổ đẻ thành công cho bé gái nghi bị xâm hại tình dục ở xã Tam Hiệp

17h30 ngày 17/4/2024 tại Bệnh viện Phụ sản Hà Nội, bé gái tên Đ.T.N.L 12 tuổi ngụ tại Thanh Trì, Hà Nội đã sinh hạ thành công một bé trai nặng 3kg bằng phương pháp mổ đẻ. Cháu L sinh con vì nghi bị xâm hại tình dục từ năm 2023, nhưng cho đến nay hung thủ vẫn đang nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật.
Lâm Đồng: Bắt nghi phạm giết người sau 2 giờ gây án

Lâm Đồng: Bắt nghi phạm giết người sau 2 giờ gây án

Ngày 16/4, Công an tỉnh Lâm Đồng cho biết, Công an huyện Đơn Dương đã bắt giữ Nguyễn Thanh Hưng (ngụ thôn Nam Hiệp 1, xã Ka Đô, huyện Đơn Dương) liên quan đến vụ án mạng xảy ra tại địa phương.
thu tuong chinh phu yeu cau bao dam cung ung dien trong thoi gian cao diem

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu bảo đảm cung ứng điện trong thời gian cao điểm

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 38/CĐ-TTg ngày 15/4/2024 về việc triển khai quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả các giải pháp bảo đảm cung ứng điện trong thời gian cao điểm năm 2024 và các năm tiếp theo.
bo gtvt de nghi khac phuc viec nhieu cao toc khong co song dien thoai

Bộ GTVT đề nghị khắc phục việc nhiều cao tốc không có sóng điện thoại

Bộ GTVT vừa có văn bản đề nghị Bộ Thông tin và Truyền thông nghiên cứu sớm phủ sóng điện thoại di động và cung cấp dịch vụ viễn thông trên các tuyến cao tốc.
hang khong tiep tuc tang chuyen phuc vu dip nghi le 304 15

Hàng không tiếp tục tăng chuyến phục vụ dịp nghỉ lễ 30/4 - 1/5

Theo Cục Hàng không Việt Nam, các hãng bay dự kiến tăng khoảng 120 chuyến, tương đương hơn 20.000 chỗ mỗi ngày trong dịp cao điểm nghỉ lễ 30/4 - 1/5. Trước đó, các hãng hàng không trong nước đã lên kế hoạch cung ứng từ 100.000 đến 110.000 chỗ mỗi ngày trên đường bay nội địa, tăng khoảng 20% so với lịch bay tháng 3.
khai mac le hoi den hung va tuan van hoa du lich dat to nam giap thin 2024

Khai mạc Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm Giáp Thìn 2024

Ngày 9/4 (tức ngày 1/3 âm lịch), tại Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Hùng, tỉnh Phú Thọ đã diễn ra Lễ Khai mạc Lễ hội Đền Hùng và Tuần Văn hóa - Du lịch Đất Tổ năm Giáp Thìn 2024.
giam thieu lao dong tre em vi thanh nien

Giảm thiểu lao động trẻ em vị thành niên

Chương trình quốc gia về phòng ngừa và giảm trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030. Dự án này đã được triển khai tại xã Hương Ngải, huyện Thạch Thất, nhằm hỗ trợ những gia đình khó khăn ổn định sinh kế, giảm tình trạng sử dụng lao động trẻ em vị thành niên.