Hà Nội 26 °C
TP Hồ Chí Minh 31 °C
Hải Phòng 26 °C
Đà Nẵng 29 °C
Yên Bái 23 °C
  • Hà Nội Hà Nội 26°C
  • TP Hồ Chí Minh Hà Nội 31°C
  • Hải Phòng Hà Nội 26°C
  • Đà Nẵng Hà Nội 29°C
  • Yên Bái Hà Nội 23°C

Sứ mệnh đặc biệt của 'tiền Trường Sơn'

Thương trường
02/09/2020 13:15
Hồng Minh - Lê Hiếu
aa
Trong lịch sử tiền tệ Việt Nam, “tiền Trường Sơn” là một giai đoạn không thể nào quên.


Trao cho Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam những tờ “tiền Trường Sơn”, “Phiếu bách hóa Trường Sơn” cùng các kỷ vật gắn với những năm tháng gian khổ trên chiến trường năm xưa, ánh mắt lấp lánh cảm xúc, bà Lê Thị Vọng Hương, cô y tá Trường Sơn năm nào bồi hồi kể lại những kỷ niệm khó quên.

Tiền đặc biệt, sứ mệnh đặc biệt

Năm 1959, Trung ương Đảng quyết định mở tuyến vận tải chi viện chiến lược cho cách mạng miền Nam. Đến cuối cuộc chiến, đường Trường Sơn có tổng chiều dài đường vận tải bộ và hành quân cơ giới gần 17.000 km, gồm nhiều trục dọc, trục ngang ở cả Đông và Tây Trường Sơn.

Bộ đội vào Nam chiến đấu vẫn được hưởng các chế độ lương và sinh hoạt phí như các đơn vị ở miền Bắc, nhưng không thể đưa tiền mặt vào Nam. Việc bảo đảm đầy đủ quyền lợi cho cán bộ và chiến sĩ, việc thanh quyết toán với cấp trên, tránh trùng lĩnh trùng phát là rất khó khăn.

Nhận thấy những bất cập trong việc lĩnh các chế độ của cán bộ chiến sỹ đi B, trên cơ sở đề xuất của Bộ Tư lệnh bộ đội Trường Sơn, Cục Tài vụ (Bộ Quốc phòng) đã phối hợp Ngân hàng Nhà nước (NHNN) tổ chức in và đưa vào lưu thông trong lực lượng bộ đội Trường Sơn “tiền Trường Sơn”.

Tiền Trường Sơn có 4 mệnh giá: 1 đồng, 2 đồng, 5 đồng và 10 đồng; giá trị tương ứng với mệnh giá tiền của NHNN lúc ấy. Sau này NHNN phát hành thêm Phiếu bách hóa Trường Sơn với 4 mệnh giá: số 1, số 2, số 5 và số 10 tương đương mệnh giá tiền Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Mặt trước in hoa văn dễ nhìn, phía trên có chữ Trường Sơn, bên dưới là chữ Phiếu bách hóa, dưới cùng là số mệnh giá, mặt sau để trống.

Anh189.

Tiền Trường Sơn tại Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam.

Nâng niu những tờ “tiền Trường Sơn” còn giữ được, bà Hương kể, việc đưa tiền Trường Sơn vào lưu thông đã tạo rất nhiều tiện lợi, giúp các đơn vị tiết kiệm thời gian, đơn giản hóa các thủ tục chứng từ, tem phiếu, sổ theo dõi của cả hai bên xuất và nhập hàng. Đặc biệt, các đơn vị, bộ phận hậu cần đã tiết kiệm được nguồn nhân lực đáng kể, giảm chi phí kho lán ở từng đơn vị, do đó hạn chế thương vong cho cán bộ, chiến sĩ trên đường đi phân phối nhu yếu phẩm.

Khi cán bộ, chiến sỹ từ Trường Sơn ra Bắc, sẽ mang tiền Trường Sơn đổi lấy tiền thật ở hai điểm là Cự Nẫm (Bố Trạch, Quảng Bình) và số 3 Lý Nam Đế, Hà Nội. Sau khi thu hồi tiền Trường Sơn, hai cơ sở này đóng gói, chuyển ngược tiền vào Trường Sơn để tiếp tục sử dụng.

Thiếu tướng Phan Khắc Hy, nguyên Phó Tư lệnh Bộ đội Trường Sơn khẳng định: “Tiền Trường Sơn đưa vào sử dụng không chỉ rất thuận lợi trong chi tiêu, mà còn giảm được việc gùi thồ mang vác hàng hóa, vật dụng cá nhân cồng kềnh.

Bộ đội trên đường Hồ Chí Minh.

Khi có tiền Trường Sơn là có thể mua các mặt hàng nhu yếu phẩm như thuốc lào, kẹo bánh ở các cửa hàng bách hóa tại các binh trạm dọc đường. Đó là dấu ấn khó phai, gắn liền trong một giai đoạn lịch sử đầy khó khăn trên dãy Trường Sơn”. Sau chiến tranh, tiền Trường Sơn hoàn thành sứ mệnh và bị tiêu hủy, ít người giữ lại.

Sáng tạo mới “Giấy nhận nợ”

Theo ông Lê Thành Hiểu, nguyên GĐ Bảo tàng tỉnh Thanh Hóa: “Qua năm tháng, quân số của Đoàn 559 ngày càng tăng, có lúc lên tới 12 vạn người, lượng Phiếu Bách hóa không đủ để chi trả. Nhận thấy hạn chế này, Phòng Tài vụ Đoàn 559 đã nghiên cứu và xin ý kiến cấp trên để phát hành thêm một loại phiếu thanh toán mới gọi là Giấy nhận nợ. Giấy nhận nợ như tờ séc hoặc Ủy nhiệm chi ở miền Bắc lúc bấy giờ.

Giấy nhận nợ không xác định mệnh giá. Khi sử dụng Giấy nhận nợ phải ghi đầy đủ họ, tên, đơn vị, quê quán, nhận dạng, số tiền và phải đóng hai con dấu. Một con dấu của Đoàn 559 và một con dấu của đơn vị hưởng séc. Sở dĩ phải ghi như vậy vì khi đi B (Bộ đội, cán bộ miền Bắc vào Nam chiến đấu, công tác…) không được phép đem theo chứng minh thư.

Giấy nhận nợ in đơn giản nhưng có mật mã riêng đề phòng việc làm giả mạo. Ở phần ghi chú nhỏ ở phía dưới cùng của giấy có ghi dòng chữ “giữ gìn cẩn thận” trong đó có một chữ “n” được in ngược thành chữ “u”. Dấu hiệu này rất quan trọng để phân biệt giấy thật, giấy giả mạo. Chỉ có vài người có trách nhiệm mới được phổ biến mật mã này.

Đường Hồ Chí Minh là huyết mạch chi viện cho chiến trường miền Nam.

Giấy nhận nợ chỉ có giá trị sử dụng trong nội bộ Đoàn 559. Khi cấp giấy nhận nợ, Phòng Tài vụ Đoàn 559 ghi vào sổ lưu để đối chiếu trong khi thanh quyết toán và đề phòng trường hợp có cháy hoặc người sử dụng giấy hi sinh thì dựa trên địa chỉ đã đăng ký để sau này chuyển tiền trả về gia đình người đó.

Tương tự như Phiếu Bách hóa, cán bộ, chiến sĩ thanh niên xung phong khi lui về hậu phương, mang Giấy nhận nợ đến Cự Nẫm hoặc T63 để đổi tiền Ngân hàng. Khác với Phiếu Bách hóa, Giấy nhận nợ khi thu hồi là cho kiểm kê và tiêu hủy ngay.

Mười năm sau khi quyết toán tài chính, đặc biệt là thời điểm sử dụng Phiếu Bách hóa, Giấy nhận nợ không phát hiện ra bất kỳ sự giả mạo nào, cũng không xảy ra việc trùng phát hay trùng lĩnh. Mọi cân đối tài chính đều rành mạch, thông suốt”.

Theo ông Hiểu: “Tiền Trường Sơn là một sáng tạo độc đáo, góp phần phản ánh thời kỳ gian khổ của bộ đội ta trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ thống nhất nước nhà. Đồng thời đã góp phần nuôi dưỡng sức quân, tạo nên chiến thắng vang dội trên chiến trường và đã hoàn thành sứ mệnh vẻ vang của mình vào ngày 30/4/1975 lịch sử.

Một điều đáng tiếc là sau chiến tranh không ai còn lưu giữ tờ Giấy nhận nợ (Séc không mệnh giá). Đồng tiền Trường Sơn (Phiếu Bách hóa) hiện nay được lưu giữ ở một số nơi như: Bảo tàng đường Hồ Chí Minh, Bảo tàng TP HCM, Phòng truyền thống Hội Cựu thanh niên xung phong tỉnh Thanh Hóa và Bảo tàng tỉnh Thanh Hóa…”.


Đeo khăn đỏ đi khám tuyển quân

Đường đến Trường Sơn của người phụ nữ mới đây trao tặng Bảo tàng Phụ nữ Việt Nam những tờ “tiền Trường Sơn”, “Phiếu bách hóa Trường Sơn”, nữ y tá Trường Sơn Lê Thị Vọng Hương, cũng là câu chuyện cảm động.

Theo bà Hương, ước mơ nhập ngũ đã nhen nhóm trong lòng cô bé 14 tuổi khi những lá thư từ những nơi các anh trai đóng quân gửi về, kể về sự khốc liệt của chiến trường, sự tàn ác của giặc Mỹ, những tấm gương dũng cảm hi sinh khi mở đường thông xe ở tuyến lửa Nghệ An, Hà Tĩnh và Quảng Bình… .

Cuối tháng 11/1966, đơn vị Cục kiến thiết Cơ bản có đợt tuyển quân ưu tiên lấy toàn con em của cán bộ chiến sĩ trong Cục để đi học nghề. Được người anh họ báo tin, thiếu nữ khấp khởi mừng thầm và về năn nỉ xin mẹ cho đi.

“Đến ngày khám sức khỏe, tôi được anh họ đến trường đón đưa về nơi tuyển quân nên trên cổ vẫn đeo nguyên khăn quàng đỏ. Mọi người ở nơi tuyển quân nghĩ tôi đến tìm người nhà nên hỏi tìm ai. Khi thấy tôi trả lời “đi khám bộ đội”, tất cả ồ lên cười, một chú bộ đội khuyên: “Thôi cháu về đi học tiếp đi, đừng đi chơi lâu mà mẹ mong””.

“Đến chiều, khi mọi người đến khám đã vãn, tôi liền hỏi xem tại sao mình mãi không thấy gọi tên thì các chú nói là không đủ tuổi và còn nhỏ nên không tuyển. Nếu vẫn tha thiết đi thì hôm sau đến và phải có người nhà đăng ký bảo lãnh.

Hôm sau tôi nhờ anh tôi cùng đi đến nơi khám tuyển, được yêu cầu phải viết đơn tình nguyện xin đi. Rồi tôi đã có giấy báo một tuần sau nhập ngũ”, bà Hương nhớ lại. Cô bé đeo khăn quảng đỏ trở thành nữ y tá sau thời gian học tập tại một đơn vị thuộc Viện Quân y 103.

bài liên quan
Alisa - Địa chỉ trồng răng implant uy tín Hà Nội

Alisa - Địa chỉ trồng răng implant uy tín Hà Nội

Nha khoa Alisa trở thành địa chỉ trồng răng uy tín Hà Nội được nhiều bậc Giáo sư, Tiến sĩ và hàng ngàn khách hàng lựa chọn.
Bác sĩ Lê Nho Chuyên - Chuyên gia trồng răng toàn hàm tại Hà Nội

Bác sĩ Lê Nho Chuyên - Chuyên gia trồng răng toàn hàm tại Hà Nội

Phương pháp trồng răng implant toàn hàm mang lại rất nhiều lợi ích, cũng như giúp tiết kiệm chi phí nếu bạn tìm được một địa chỉ uy tín.
Quy định mới về cấp sổ đỏ cho đất không có giấy tờ

Quy định mới về cấp sổ đỏ cho đất không có giấy tờ

Luật Đất đai sửa đổi vừa được Quốc hội thông qua quy định chi tiết các trường hợp hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất không có giấy tờ sẽ được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Đông Triều (Quảng Ninh): Bị tuýt còi vì bỏ 1 tỷ đồng làm đường lại lấn ra hồ thủy lợi

Đông Triều (Quảng Ninh): Bị tuýt còi vì bỏ 1 tỷ đồng làm đường lại lấn ra hồ thủy lợi

Một doanh nghiệp ở TX Đông Triều (Quảng Ninh) tự nguyện bỏ 1 tỷ đồng để làm đường bê tông nhưng bị tuýt còi vì bị cho rằng có dấu hiệu trục lợi và lấn chiếm hồ thủy lợi Lỗ Chính.
Mới nhất
Đọc nhiều
Phòng khám da liễu St.Paul bị Sở Y tế Hà Nội đình chỉ hoạt động

Phòng khám da liễu St.Paul bị Sở Y tế Hà Nội đình chỉ hoạt động

Thanh tra Sở Y tế Hà Nội phạt Phòng khám chuyên khoa Da liễu trực thuộc Công ty TNHH ST.Paul 147 triệu và đình chỉ hoạt động khám bệnh chữa bệnh phòng khám này.
Đánh sập đường dây môi giới mại dâm hoạt động tinh vi qua các Website khiêu dâm

Đánh sập đường dây môi giới mại dâm hoạt động tinh vi qua các Website khiêu dâm

Thông qua các trang web khiêu dâm có tên như vuagaigoi, gaigoihanoi, phimsex… nhóm đối tượng đã hình thành nên đường dây mua bán dâm. Ổ nhóm này đã bị lực lượng chức năng triệt phá.
Bắt giữ nhóm đối tượng sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức để lừa đảo

Bắt giữ nhóm đối tượng sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức để lừa đảo

Một nhóm đối tượng sử dụng con dấu hoặc tài liệu giả của cơ quan, tổ chức để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản vừa bị lực lượng chức năng bắt giữ.
Tin bài khác
Rộng cửa xuất khẩu nông sản

Rộng cửa xuất khẩu nông sản

Ngay đầu năm đã có nhiều dấu hiệu cho thấy cánh cửa mở rộng hơn cho xuất khẩu (XK) nông sản Việt trong năm 2024. Chưa kể, ngay bên lề Hội nghị Bộ trưởng Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) đang diễn ra, đã có một sự kiện hội nghị dành riêng cho các nước XK nông sản, nhằm tìm kiếm những cách thức cạnh tranh XK công bằng nhất.
Hà Nội ủy quyền cho Sở Xây dựng được chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản

Hà Nội ủy quyền cho Sở Xây dựng được chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản

UBND TP. Hà Nội vừa ban hành Quyết định số 818/QĐ-UBND về việc ủy quyền cho Sở Xây dựng Hà Nội giải quyết, tiếp nhận một số thủ tục hành chính trong lĩnh vực xây dựng thuộc thẩm quyền quyết định của UBND thành phố.
Công ty Cổ phần BENGAL Việt Nam nợ gần 1,5 tỷ đồng tiền thuế

Công ty Cổ phần BENGAL Việt Nam nợ gần 1,5 tỷ đồng tiền thuế

Do chậm nộp tiền thuế và quá thời hạn nộp thuế, Công ty Cổ phần BENGAL Việt Nam bị Cục thuế tỉnh Bắc Giang cưỡng chế số tiền gần 1,5 tỷ đồng.
Công ty CP COMA 68 tiếp tục bị cưỡng chế gần 500 triệu đồng tiền thuế

Công ty CP COMA 68 tiếp tục bị cưỡng chế gần 500 triệu đồng tiền thuế

Do nợ thuế quá thời hạn nộp thuế, Công ty CP COMA 68 bị cưỡng chế số tiền gần 500 triệu đồng.
Nam Định: Xã Trực Hùng cho 18 trường hợp thuê đất bãi là không đúng thẩm quyền

Nam Định: Xã Trực Hùng cho 18 trường hợp thuê đất bãi là không đúng thẩm quyền

Nội dung này được cơ quan chức năng tỉnh Nam Định nêu rõ trong một văn bản ban hành mới đây.
Chủ đầu tư KDC Phúc Gia Tân bị xử phạt vì thi công không giấy phép môi trường

Chủ đầu tư KDC Phúc Gia Tân bị xử phạt vì thi công không giấy phép môi trường

Hành vi vi phạm của Công ty TNHH Đầu tư Lê Gia Newland đã bị UBND tỉnh Bình Định phát hiện và ban hành quyết định xử phạt hành chính.
Xử phạt KIM Việt Nam do cho khách hàng giao dịch vượt quá giới hạn

Xử phạt KIM Việt Nam do cho khách hàng giao dịch vượt quá giới hạn

Công ty TNHH Quản lý quỹ KIM Việt Nam vừa phải nhận quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.
Nghệ An: Tạo điều kiện

Nghệ An: Tạo điều kiện 'tốt nhất, nhanh nhất, thuận lợi nhất' cho doanh nghiệp đầu tư

UBND tỉnh yêu cầu tiếp tục thực hiện quyết liệt cải cách TTHC, tạo điều kiện “tốt nhất, nhanh nhất, thuận lợi nhất” cho doanh nghiệp khi đầu tư vào Nghệ An.
Doanh nghiệp xuất nhập khẩu gặp

Doanh nghiệp xuất nhập khẩu gặp 'bão phí' ở đường biển

Các hãng tàu nước ngoài được tự tăng phụ phí xếp dỡ tại cảng mà không cần giải trình lý do. Đây là hệ lụy ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lợi của doanh nghiệp (DN) xuất nhập khẩu (XNK) Việt Nam. Trong tình thế xung đột Biển Đỏ vẫn đang tác động mạnh đến hàng hóa Việt thì việc tăng phụ phí của các hãng tàu đã làm cho DN Việt “khó chồng khó”.
Fecon (FCN) lần đầu thua lỗ kể từ năm 2008

Fecon (FCN) lần đầu thua lỗ kể từ năm 2008

Với khoản lỗ ròng hơn 43,1 tỷ đồng, CTCP Fecon đã có lần đầu tiên thua lỗ kể từ năm 2008 và không hoàn thành các mục tiêu lợi nhuận, doanh thu.
khoi to 15 bi can lien quan hang loat website moi gioi mai dam

Khởi tố 15 bị can liên quan hàng loạt Website môi giới mại dâm

(PLM) - Ngày 9.5, công an quận Cầu Giấy cho biết, qua công tác trinh sát, nắm tình hình, đội Cảnh sát hình sự - Công an quận Cầu Giấy đã phát hiện một đường dây môi giới mại dâm quy mô lớn, thường xuyên đăng tải các hình ảnh “chào hàng” của gái bán dâm công khai trên hàng loạt các website.
xu huong moi trong phau thuat vong mac dich kinh va tai tao chuc nang mat

Xu hướng mới trong phẫu thuật võng mạc dịch kính và tái tạo chức năng mắt

(PLM) - Chiều 8/5/2024, tại Hà Nội, Bệnh viện Mắt Quốc tế Việt – Nga tổ chức Hội thảo khoa học: “Các xu hướng mới của thế giới và L.B Nga trong lĩnh vực phẫu thuật võng mạc dịch kính và phẫu thuật tái tạo chức năng mắt”. Tới dự hội thảo có sự tham gia của các chuyên gia, bác sĩ từ các bệnh viện chuyên khoa mắt hàng đầu tại Việt Nam và Quốc tế.
sac tim bang lang phu khap pho phuong thu do

Sắc tím Bằng lăng phủ khắp phố phường Thủ đô

(PLM) - Tháng 5 về, phố phường Hà Nội lại khoác lên mình sắc tím mộng mơ của loài hoa bằng lăng. Màu hoa tím dưới cái nắng đầu mùa phủ khắp nhiều tuyến phố tạo nên vẻ đẹp lãng mạn, nên thơ.
viet nam italia tang cuong hop tac trong linh vuc nuoi con nuoi

Việt Nam - Italia: Tăng cường hợp tác trong lĩnh vực nuôi con nuôi

(PLM) - Chiều ngày 6/5, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Trần Tiến Dũng đã tiếp ông Marco Della Seta, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nước Cộng hòa I-ta-li-a tại Việt Nam cùng Đoàn cán bộ của Ủy ban Con nuôi quốc tế I-ta-li-a (CAI) nhân dịp Đoàn đến thăm và làm việc tại Việt Nam. Đoàn công tác do ông Vincenzo Starita, Phó Chủ tịch Ủy ban CAI, cơ quan thuộc Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hòa I-ta-li-a làm trưởng đoàn.
tai hien doan quan xe dap tho trong tran dien bien phu

Tái hiện đoàn quân xe đạp thồ trong trận Điện Biên Phủ

(PLM) - Trong chiến dịch Điện Biên Phủ kéo dài từ ngày 13/3 đến 7/5/1954, hơn 2 vạn dân công hỏa tuyến của ta cùng những chiếc xe đạp thồ thô sơ đã khiến địch bất ngờ. Bằng ý chí quyết tâm, mỗi dân công đã vận chuyển hàng trăm kg hàng hóa, đạn dược trên chiếc xe thồ vào chiến trường. Trong lễ diễu binh diễu hành kỷ niệm 70 năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, đoàn quân xe đạp thồ huyền thoại sẽ được tái hiện sinh động giúp người dân hiểu hơn về công tác hậu cần từ hậu phương đến tiền tuyến.